Update januari 2023: er zijn klanten die herbruikbaar serviesgoed als collector’s item zien

De rode patatbakjes met ingegraveerde M of roze limonadebekers met het logo van de Burger King zijn ware collector’s items. Ze belanden helaas niet allemaal in de afwasmachines van de fastfoodketens, maar ze worden door enkele klanten al dan niet opzettelijk mee naar buiten/huis/auto genomen.

Update 29 december 2022: einde wegwerpverpakkingen

Vanaf 1 januari 2023 moeten alle Franse restaurants met meer dan 20 zitplaatsen verplicht herbruikbaar servies en bestek aanbieden aan hun klanten. Het einde dus voor de kartonnen, papieren en plastic wegwerpverpakkingen die je na je maaltijd vanaf je dienblad zo de prullenbak inschuift bij bijvoorbeeld McDonalds en Burger King. Dat heeft veel gevolgen voor de 30.000 fastfood-restaurants in Frankrijk.
De wet die de kartonnen verpakkingen in fastfood-restaurants verbiedt, onderdeel van de anti-afvalwet AGEC, werd al in 2020 aangenomen.
Hoewel fastfoodketens zich al 3 jaar hebben kunnen voorbereiden, zijn de verschillen groot. Sommige ketens zijn er klaar voor, zoals McDonald’s vestigingen. Andere ketens zetten de eerste weken van januari een eindsprint in om de overstap af te ronden. En sommige fastfoodbedrijven, vooral kleinere, blijken niet eens op de hoogte te zijn van de nieuwe maatregel.

Er staat dan ook nogal wat op het spel. Volgens milieuorganisaties produceren de Franse fastfoodbedrijven jaarlijks 180 miljoen kilo afval bij de 6 miljard maaltijden die ze serveren. Het verbod op de wegwerpverpakkingen moet 100 miljoen kilo afval gaan schelen. Diezelfde milieuorganisaties zetten de regering onder druk om vooral goed te controleren of de wet wel wordt nageleefd. Want het alternatief waar de meeste ketens voor hebben gekozen, valt hen tegen. Geen glas of porselein, maar herbruikbaar plastic.

De fastfoodketens vinden dat ze meer dan genoeg doen. Niet alleen hebben ze hun logistieke processen moeten omgooien, ook hebben ze moeten investeren in herbruikbaar serviesgoed en vaatwassers en extra personeel aan moeten nemen om de klanten uit te leggen dat het serviesgoed kan worden hergebruikt. Het kartonverbruik is daardoor verminderd met 30%. Maar daar staan meer kosten tegenover: een herbruikbaar glas kost tot 40 keer meer dan een kartonnen exemplaar. En mocht men zich toch vergissen en hun bestek en servies in de afvalemmer schuiven, dan is er nog geen man overboord. McDonald’s bijvoorbeeld heeft in alle serviesgoed een chip aangebracht zodat het makkelijk te traceren is. Kostenplaatje? Tienduizenden euro’s.
En nu maar hopen dat de bekers meer dan 40 keer afwassen doorstaan. Anders zijn de zorgen van de milieuorganisaties over de duurzaamheid van het herbruikbare serviesgoed alsnog gerechtvaardigd. Volgens de Europese verpakkingsindustrie (EPPA) is herbruikbaar serviesgoed slechter voor het milieu dan kartonnen verpakkingen. Het moet immers worden gewassen en gedroogd, waarbij veel energie, water en wasmiddelen worden gebruikt. Daar zal goed naar gekeken moeten worden.

Update december 2022

Einde van plastic verpakkingen voor groenten en fruit: is door de Raad van State nietig verklaard bij besluit van 9 december 2022 (en is gepubliceerd op 15 december 2022). Er komt zo spoedig mogelijk een nieuw besluit.

Verpakking in plastic van groenten en fruit

Vanaf 1 januari 2022 is het plastic verpakken van bepaalde groenten en fruit voorbij! Dit gebeurt in het kader van “Les lois “Anti-gaspillage pour une économie circulaire” (AGEC) et “Climat et Résilience” uit 2020. Vanaf 1 januari 2022 worden groenten en fruit tot 1,5 kg verkocht zonder plastic verpakkingen.
Fruit: appels, peren, bananen, sinaasappels, clementines, kiwi’s, mandarijnen, citroenen, grapefruits, pruimen, meloenen, ananassen, mango’s, passievruchten, dadelpruimen
Groenten: courgette, prei, paprika, aubergine, komkommer, aardappelen, worteltjes, ronde tomaten, uien, rapen, kool, bloemkool, pompoen, pastinaak, radijs en aardperen

Voor geribbelde en langwerpige tomaten, nieuwe/vroege uien en rapen, kleine ronde vruchten (tomaat, druif), spruitjes, sperziebonen, perziken, nectarines, abrikozen wordt een uitzondering gemaakt tot 30 juni 2023.
Uitzondering tot 31 december 2024 voor kersen, veenbessen, physalis, sla, veldsla, jonge scheuten, aromatische kruiden, spinazie, zuring, eetbare bloemen, mungboon (soja), andijvie, asperges, broccoli, champignon, appels van gemalen en vroege wortelen.
Tot slot, voor frambozen, aardbeien, bosbessen, bramen, aalbessen, kiwi, zwarte bes, zuurbes, zuur, landbes, spruitjes, rijp fruit, is de deadline 30 juni 2026.
Verwerkte groenten en fruit vallen niet onder het verbod, met uitzondering van de groenten die alleen zijn gewassen of waarvan de bovenkant is verwijderd.

Dit verbod geldt ook voor biologische producten. Het niet naleven van de maatregel kan resulteren in een boete van maximaal 15.000 euro.

De wet Loi Anti-gaspillage” voorziet in het einde van het op de markt brengen van kunststofverpakkingen voor eenmalig gebruik in 2040. Om dit te bereiken worden bij besluit doelstellingen voor reductie, hergebruik en recycling vastgesteld. Deze doelstellingen zijn gespreid over vier periodes, te weten: 2021-2025; 2025-2030; 2030-2035; 2035-2040.
2021-2025: de doelstelling is 20% reductie van plastic verpakkingen voor eenmalig gebruik eind 2025, waarvan minimaal de helft door hergebruik. Streven naar een 100% reductie van “onnodige” plastic verpakkingen voor eenmalig gebruik, zoals plastic blisters rond batterijen en gloeilampen, tegen eind 2025. Per 1 januari 2025 naar 100% recycling van plastic verpakkingen voor eenmalig gebruik en om dit doel te bereiken dat plastic verpakkingen voor eenmalig gebruik die op de markt worden gebracht recyclebaar zijn.

Andere wijzigingen per 1 januari 2022 zijn:

  • Inrichtingen die voor het publiek toegankelijk zijn, moeten zijn uitgerust met ten minste één voor het publiek toegankelijke drinkwaterfontein
  • Perspublicaties en advertenties worden zonder plastic verpakking verzonden
  • Verkoop van niet-biologisch afbreekbare plastic theezakjes is verboden
  • Plastic speelgoed, dat gratis aan kinderen wordt aangeboden als onderdeel van de menu’s, wordt verboden
  • Het is verboden een label rechtstreeks op groenten of fruit te plakken, behalve als deze labels composteerbaar zijn en geheel of gedeeltelijk gemaakt zijn van op bio gebaseerde materialen
  • De staat zal geen plastic voor eenmalig gebruik meer kopen voor gebruik op zijn werkplekken of voor evenementen die hij organiseert

Fastfoodrestaurants moeten vanaf 1 januari 2023 herbruikbare schalen gebruiken voor maaltijden en dranken die ter plaatse worden geserveerd (kopjes, deksels, borden, bakjes, bestek).